Các chất gây ung thư

0
35
Các chất gây ung thư
Các chất gây ung thư

Trong bệnh lý, một chất gây ung thư là bất kỳ chất hoặc tác nhân nào thúc đẩy ung thư. Chất gây ung thư cũng thường xuyên, nhưng không nhất thiết là chất gây đột biến hoặc quái thai. Chất gây ung thư có thể gây ung thư bằng cách thay đổi chuyển hóa tế bào hoặc làm hỏng DNA trực tiếp trong các tế bào, gây cản trở các quá trình sinh học bình thường.

Ung thư là gì?

  • Ung thư là một bệnh của các tế bào, vốn là những đơn vị cấu trúc cơ bản của cơ thể. Cơ thể chúng ta liên tục sản xuất ra các tế bào để giúp chúng ta phát triển, để thay thế những tế bào đã chết, hoặc hàn gắn lại những tế bào bị tổn thương sau một chấn thương.
  • Các gen nào đó kiểm soát quá trình này và chính việc gây tổn hại những gen này dẫn đến các bệnh ung thư.

Cơ chế hình thành tế bào ung thư

  • Cơ chế hình thành tế bào ung thư là do sự nhân lên không kiểm soát được của một số tế bào đột biến mà không chịu sự tác động của Apoptosis (chu trình tự chết của tế bào) tạo thành khối u.
  • Các tế bào ung thư có chứa một loại men đặc biệt có thể hóa tan và hủy hoại các bộ phận xung quanh như hạch bạch huyết, giúp các tế bào ung thư có thể xâm lấn dễ dàng hơn.

Các tác nhân gây ung thư

Các tác nhân gây ung thư có thể có mặt trong không khí, một sản phẩm bạn đang dùng, hay trong hóa chất, thực phẩm, đồ uống… mà gia đình bạn đang sử dụng.

Nhưng bạn nên nhớ việc tiếp xúc với chất gây ung thư không có nghĩa là bạn sẽ bị ung thư. Nguy cơ mắc bệnh còn phụ thuộc vào nhiều yếu tố khác nữa.

Cơ quan Nghiên cứu Ung thư Quốc tế IARC đã phân loại 10 chất gây ung thư phổ biến nhất. Điều nguy hiểm chúng ta đều đã từng tiếp xúc với hầu hết những chất gây ung thư này, thậm chí thường xuyên.

  • Thuốc lá
  • Khí randon
  • Amiăng
  • Acrylamide
  • Formaldehyde
  • Tia cực tím
  • Rượu
  • Thịt chế biến sẵn
  • Khí thải động cơ diesel
  • Ô nhiễm không khí
Thuốc lá là tác nhân gây ung thư
Thuốc lá là tác nhân gây ung thư

Phân loại các chất gây ung thư

Các chất gây ung thư trong thuốc lá

Các thành phần độc hại trong khói thuốc lá

Theo Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá, thuốc lá là sản phẩm được sản xuất từ toàn bộ hoặc một phần nguyên liệu thuốc lá, được chế biến dưới dạng thuốc lá điếu, xì gà, thuốc lá sợi, thuốc lào hoặc các dạng khác.

Theo báo cáo năm 2010 của Tổng hội Y khoa Hoa Kỳ, khói thuốc lá chứa 7.000 hóa chất, trong đó có 69 chất gây ung thư. Một số chất độc hại điển hình trong khói thuốc lá gồm:

Nicotine

  • Nicotine là một chất gây nghiện có trong thuốc lá, được hấp thụ vào máu và ảnh hưởng đến não bộ trong khoảng 10 giây sau khi hút vào.
  • Sau mỗi lần hít một hơi thuốc lá, Nicotine gây tăng nhịp đập của tim, co thắt mạch máu ở tim, tăng mạch và huyết áp.

Hắc ín (Tar)

  • Hắc ín hay còn gọi là nhựa thuốc lá, có màu đen và quánh giống như nhựa đường, chứa rất nhiều chất gây ung thư.

Carbon monoxide (khí CO)

  • Khí CO trong khói thuốc lá khi hấp thụ vào máu sẽ gắn kết rất chặt với hemoglobine trong hồng cầu, làm giảm khả năng vận chuyển oxy của hồng cầu, giảm nồng độ oxy trong máu, làm máu đặc hơn và làm tăng gánh nặng cho tim.
  • Khí CO góp phần hình thành các mảng xơ vữa động mạch đồng thời làm suy giảm sự hấp thụ các chất dinh dưỡng thiết yếu và ảnh hưởng đến sự tăng trưởng và điều chỉnh cơ thể, liên quan đến bệnh tim, đột quỵ và các vấn đề tuần hoàn khác.

Benzene

  • Là một chất sinh ung thư được tìm thấy trong khói của dầu khí hay trong thuốc trừ sâu bọ.
  • Chất này có nồng độ rất cao trong khói thuốc lá, lượng Benzene tác động đến con người từ khói thuốc lá chiếm một nửa lượng Benzene xâm nhập vào con người từ tất cả các nguồn.

Nitrosamines

  • Là một chất gây ung thư rất mạnh có nhiều trong khói thuốc và cả trong các sản phẩm thuốc lá không khói.

Ammonia

  • Là một chất được sử dụng trong thuốc kích thích tăng trưởng và trong các sản phẩm tẩy rửa.
  • Trong sản xuất thuốc lá, chất này được sử dụng tăng cường khả năng hấp thụ Nicotine của niêm mạc đường hô hấp, vì thế cùng một lượng khói thuốc hít vào, lượng Nicotine được hấp thụ tăng lên.

Formaldehyde

  • Dung dịch dùng trong ướp xác và nó cũng có nhiều trong khói thuốc. Chất này gây kích thích mũi, họng và mắt của người hút thuốc khi hít phải khói thuốc lá.

Polycyclic aromatic hydrocarbon (PAH)

  • Là một chất gây ung thư tìm thấy trong dầu diesel và sản phẩm đốt cháy khác.

Các chất gây ung thư trong mỹ phẩm

15 hóa chất nguy hiểm có thể gây ung thư trong mỹ phẩm:

1. Hương liệu

Hương liệu được tổng hợp từ rất nhiều hóa chất nhưng lại không được ghi thành phần ngoại trừ loại có mùi tự nhiên như tinh dầu.

Bạn nên tránh các loại hương liệu tạo mùi trong mỹ phẩm.

2. Formaldehyde và các dạng từ formaldehyde

Gần 1/5 mỹ phẩm chứa chất gây ung thư này, đặc biệt là sản phẩm chăm sóc móng, nhuộm tóc, làm thẳng tóc, mi giả, dầu gội…

3. Dầu khoáng, dầu khí (petrolatum, petroleum jelly và paraffin)

Đây là thành phần cơ bản trong nhiều loại mỹ phẩm như kem nền, sữa rửa mặt, dầu dưỡng ẩm… Nhưng loại dầu này có thể gây tắc lỗ chân lông, tạo mụn.

4. Parabens (propyl-, isopropyl-, butyl-, và isobutyl-)

Được dùng như chất bảo quản, có khả năng gây phát triển tế bào ung thư dù chỉ dùng một lượng nhỏ.

5. Ethanolamines

Tạp chất xuất hiện trong các hóa chất này là nitrosamines có thể gây ung thư, có hại cho hô hấp và nội tạng.

6. Oxybenzone (benzophenone), octinoxate

Có trong các loại kem chống nắng, son dưỡng chứa SPF, có thể bắt chước hormone gây rối loạn nội tiết tố và hệ sinh sản.

Oxybenzone gây trưởng thành sớm ở trẻ em gái, ít tinh trùng ở nam giới, tăng nguy cơ ung thư ở nam và nữ. Chất này tích tụ trong mô mỡ gây dị ứng.

Các chất gây ung thư trong mỹ phẩm
Các chất gây ung thư trong mỹ phẩm

7. Hydroquinone (tocopheryl acetate)

Gây bệnh tổn thương màu xanh đen lên da, tăng nguy cơ ung thư da. Thường có trong sản phẩm làm trắng da.

8. Butylated hydroxyanisole (BHA)

Chất này đã được cảnh báo rất nhiều về khả năng gây ung thư. Ở liều cao, nó có thể làm giảm testosterone và hormone tuyến giáp.

9. Triclosan và triclocarban

Dùng làm chất diệt khuẩn trong mỹ phẩm, có thể gây rối loạn nội tiết, dậy thì sớm, tinh trùng kém chất lượng, vô sinh, béo phì, ung thư… Trẻ em tiếp xúc nhiều với chất này sớm dễ mắc bệnh dị ứng, hen suyễn, eczema.

10. Thành phần than tar (aminophenol, diaminobenzene, và phenylenediamine)

Có thể gây ung thư, thường có trong dầu gội chống gàu, kem, xà bông, thuốc mỡ. EU đã cấm thành phần này.

11. Toluene

Thường có trong sơn móng, nhuộm tóc… Có khả năng gây độc cho thần kinh, gây kích ứng làm khó thở, buồn nôn.

12. Mica, silica (crystalline), talc, and nanoparticled titanium dioxide (TiO2)

Khi ở trong phấn, sản phẩm dạng xịt, những mảng nhỏ này có thể bị hít vào, tích tụ trong phổi và cơ thể, lâu dài sẽ gây bệnh cho phổi.

13. Methylisothiazolinone, methylchloroisothiazolinone, and benzisothiazolinone (2-methyl-4-isothiazoline-3-one, Neolone 950, MI, OriStar MIT, and Microcare MT, 5-Chloro-2-methyl-4-isothiazolin-3-one và MCI)

Đây là những chất bảo quản phổ biến thường được dùng trong sản phẩm dạng lỏng, có thể gây độc cho phổi, gây dị ứng, hại cho thần kinh. EU đã cấm những chất này.

14. Kim loại nặng như thủy ngân, chì, arsenic, nhôm

Nếu tích tụ trong cơ thể, kim loại nặng có thể tác động lên não, hệ thống thần kinh, gây rối loạn nội tiết, ung thư. Có thể ở các dạng khác như calomel, lead acetate, mercurio, mercurio chloride, hay thimerosal trên nhãn.

15. Resorcinol (1,3-benzenediol, resorcin, 1,3-dihydroxybenzene, m-hydroxybenze, m-dihydroxyphenol)

Có trong thuốc nhuộm tóc, dầu gội, trị mụn… Có thể gây kích ứng, dị ứng da, có hại cho hệ miễn dịch, rối loạn tuyến giáp ở động vật.

Các chất gây ung thư trong thực phẩm

Các bác sĩ chữa ung thư nói về 10 loại thực phẩm nên hạn chế:

  • Thịt chế biến
  • Cá hồi nuôi
  • Thịt nướng
  • Uống nhiều rượu
  • Chất béo chuyển hóa
  • Bánh mì ngọt
  • Đồ hộp
  • Đồ muối chua
  • Thực phẩm nhiều muối
  • Hương nhân tạo
Các chất gây ung thư trong thực phẩm
Các chất gây ung thư trong thực phẩm
0/5 (0 Reviews)

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here