8 hiểu lầm thường gặp về ung thư phổi

Ung thư phổi là một bệnh ung thư nguy hiểm và có tỷ lệ tử vong cao nhất trong các loại bệnh ung thư, nhưng không phải ai cũng hiểu rõ về căn bệnh này.

Trên thế giới, ung thư phổi nằm trong top 10 căn bệnh nguy hiểm nhất, cướp đi tính mạng của hơn 1,3 triệu người mỗi năm.

Ở Việt Nam, ung thư phổi chỉ đứng sau ung thư gan trong các loại ung thư nguy hiểm thường gặp ở cả hai giới. Tính đến năm 2013, tỷ lệ người mắc bệnh ung thư phổi đã tăng lên gấp 4 lần, đạt tới con số 20.000 bệnh nhân mỗi năm so với năm 2000, với chỉ có 6.905 trường hợp bệnh. Trong đó có tới 85% ca tử vong.

1. Nếu đã hút thuốc quá lâu thì bỏ cũng không có tác dụng gì 

Người hút thuốc lâu năm nếu bỏ thuốc cũng không tránh khỏi ung thư phổi

Hiểu lầm 1: Người hút thuốc lâu năm nếu bỏ thuốc cũng không tránh khỏi ung thư phổi

Nhiều người nghĩ rằng một khi đã hút thuốc sau nhiều năm thì tác hại cũng đã gây ra và bỏ thuốc không còn lợi ích gì nữa. Tuy nhiên, bỏ thuốc lá có lợi ích gần như ngay lập tức dù bạn là người hút thuốc lá lâu năm.

Sau 20 phút, nhịp tim và huyết áp của bạn sẽ bắt đầu trở lại mức của người bình thường không hút thuốc. Sự lưu thông khí của cơ thể bạn sẽ được cải thiện, phổi của bạn sẽ hoạt động tốt hơn sau khi ngừng hút thuốc. Một ngày không hút thuốc và nguy cơ đột quỵ của bạn được giảm đi đáng kể.

Nguy cơ mắc ung thư phổi cũng sẽ bắt đầu giảm. Mười năm sau khi không hút thuốc đã thành thói quen, nguy cơ tử vong do bệnh giảm 50% so với những người tiếp tục hút thuốc.

2. Nếu đã bị ung thư phổi thì cũng không cần bỏ thuốc nữa

Hiểu lầm 2: Bệnh nhân ung thư phổi không nhận được lợi ích gì từ việc ngưng thuốc

Hiểu lầm 2: Bệnh nhân ung thư phổi không nhận được lợi ích gì từ việc ngưng thuốc

Đây là hiểu lầm dễ gây nên nhiều biến chứng nghiêm trọng khác cho căn bệnh ung thư phổi mà người đó đang phải trải qua. Một khi đã mắc bệnh không có nghĩa là nên bỏ mặc tất cả và tiếp tục hút thuốc.

Đối với những người mắc ung thư phổi, việc ngưng hút thuốc có lợi trong quá trình điều trị. Kết quả của các lần xạ trị, hóa trị, và quá trình dùng thuốc là tốt hơn đối với những bệnh nhân không hút thuốc. Các tác dụng phụ của việc điều trị cũng nhẹ hơn so với người tiếp tục thói quen hút thuốc.

Những người ngưng hút thuốc mau hồi phục hơn sau những cuộc phẫu thuật để điều trị khối u. Ngoài ra, bỏ thuốc lá làm giảm khả năng một loại ung thư khác sẽ xuất hiện cùng với ung thư phổi.

3. Nguyên nhân duy nhất gây ung thư phổi là hút thuốc lá 

Hiểu lầm 3: Chỉ có hút thuốc mới bị ung thư phổi

Hiểu lầm 3: Chỉ có hút thuốc mới bị ung thư phổi

Hút thuốc không phải là nguyên nhân duy nhất dẫn đến ung thư phổi như nhiều người vẫn nghĩ. Một trong những nguyên nhân hàng đầu khác dẫn đến ung thư phổi là khí radon, một loại khí có tính phóng xạ tự nhiên và có ở hầu khắp mọi nơi trong lớp vỏ trái đất..

Radon sinh ra từ sự phân rã phóng xạ của uran. Khi chúng ta hít phải radon, các hạt alpha được sinh ra đi vào phổi và gây tổn hại đến mô phổi, dần dần có thể dẫn đến ung thư phổi.

Phần lớn radon khuếch tán ra khỏi mặt đất và vào trong nhà, nhiều nhất là được phát ra từ nền nhà. Một cách để giảm các mức Radon trong nhà là tăng cường thông gió cho không gian bằng cách mở các ô thông gió để cho phép sự chuyển dịch không khí tự nhiên.

Hút thuốc vẫn là nguyên nhân hàng đầu dẫn đến ung thư phổi nhưng đây không phải là nguyên nhân duy nhất. Tuy nhiên vẫn có một số trường hợp mắc ung thư phổi dù không hút một điếu thuốc nào trong đời.

4. Thực phẩm chức năng giúp bảo vệ và đem lại nhiều lợi ích cho sức khỏe

Hiểu lầm 4: Các viên uống bổ sung giúp tăng cường sức khỏe và không hề có tác hại nào đối với cơ thể

Hiểu lầm 4: Các viên uống bổ sung giúp tăng cường sức khỏe và không hề có tác hại nào đối với cơ thể

Qua một số nghiên cứu cho thấy, thuốc bổ, thực phẩm chức năng không thực sự đem lại nhiều lợi ích cho sức khỏe. Thậm chí, một số người còn có nguy cơ mắc ung thư cao hơn khi dùng nhiều vitamin tổng hợp.

Một nghiên cứu vào năm 2015 do tiến sĩ Martin Bergo thuộc Trung tâm Ung thư Sahlgrenska, Đại học Gothenburg, Thụy Điển thực hiện đã cho thấy các chất chống oxy hóa có thể làm thay đổi các tế bào theo hướng đẩy mạnh sự phát triển của các tế bào ung thư ác tính.

Bài nghiên cứu cho thấy các loại thuốc bổ sung chống oxy hóa gây ra ung thư da và sau đó di căn phát triển thành bệnh ung thư phổi trên nhóm chuột được thí nghiệm.

Các loại thuốc này không chỉ liên quan đến ung thư phổi. Một nghiên cứu vào năm 2011 cũng cho thấy việc tiêu thụ một lượng lớn vitamin làm tăng nguy cơ mắc ung thư tuyến tiền liệt lên đến 17%.

5. Các loại thuốc lá “nhẹ” là an toàn hơn thuốc lá thường

Hiểu lầm 5: Nếu sử dụng các loại thuốc lá nhẹ thì nguy cơ mắc ung thư phổi của tôi sẽ thấp hơn khi sử dụng thuốc lá thường

Hiểu lầm 5: Nếu sử dụng các loại thuốc lá nhẹ thì nguy cơ mắc ung thư phổi của tôi sẽ thấp hơn khi sử dụng thuốc lá thường

Sử dụng những sản phẩm thuốc lá ít hắc ín (low tar) hay thuốc lá “nhẹ” (light, ultra light, mild) không hạn chế được tác hại của thuốc lá với sức khỏe như nhiều người vẫn nghĩ.

Mỗi người nghiện thuốc lá có ngưỡng nicotin giới hạn của bản thân. Khi sử dụng các loại thuốc lá “nhẹ” này, họ thường sẽ hút sâu hơn và với số lượng nhiều hơn để có thể đáp ứng với nhu cầu trước đây. Điều này làm các loại thuốc lá nhẹ không thật sự đem lại một lợi ích nào cho sức khỏe so với thuốc lá thường.

Nhiều người vẫn chủ quan khi nghĩ rằng hút các loại thuốc lá này là an toàn hơn. Tuy nhiên, chỉ đến khi hậu quả của thuốc lá tác động trực tiếp đến sức khỏe và trở thành nguyên nhân tiềm ẩn nhiều căn bệnh như ung thư phổi, thì họ mới nhận ra rằng mình đã quá chủ quan.

6. Phụ nữ chết vì ung thư vú nhiều hơn ung thư phổi 

Hiểu lầm 6: Ung thư phổi ảnh hưởng nghiêm trọng đối với nam giới nhiều hơn đối với nữ giới

Hiểu lầm 6: Ung thư phổi ảnh hưởng nghiêm trọng đối với nam giới nhiều hơn đối với nữ giới

Gần nửa số trường hợp ung thư phổi xảy ra ở nữ giới. Phụ nữ chết vì ung thư phổi nhiều hơn bất kỳ loại ung thư nào. Điều này trái ngược lại với suy nghĩ rằng phụ nữ dễ chết vì ung thư vú hơn, và ung thư phổi chủ yếu chỉ ảnh hưởng nghiêm trọng đến nam giới.

Ung thư buồng trứng xảy ra nhiều hơn ở phụ nữ nhưng số người chết vì ung thư phổi ở nữ giới cao hơn nhiều so với ung thư vú. Số liệu vào năm 2012 của Hiệp hội ung thư Mỹ (American Cancer Society) cho biết ung thư phổi giết 209,000 phụ nữ ở các quốc gia đang phát triển. Trong khi đó, chỉ có 197,000 ca tử vong do ung thư vú.

Với phụ nữ, ung thư phổi liên quan nhiều đến hút thuốc lá thụ động.

“Tại Việt Nam, tỉ lệ phụ nữ tử vong vì hút thuốc lá thụ động cao hơn so với tỉ lệ nữ giới hút thuốc lá chủ động. Hiện tỉ lệ phụ nữ Việt không hút thuốc chiếm 20% số ca mắc ung thư phổi và con số này vẫn có xu hướng gia tăng.” – theo Báo Mới.

Điều này cho thấy phụ nữ Việt đang phải chịu rủi ro rất lớn về bệnh tật và khả năng tử vong do phơi nhiễm khói thuốc lá.

7. Người trẻ tuổi thì sẽ không bị ung thư phổi

Hiểu lầm 7: Chỉ những người đã lớn tuổi thì mới cần quan tâm về việc bị ung thư phổi

Hiểu lầm 7: Chỉ những người đã lớn tuổi thì mới cần quan tâm về việc bị ung thư phổi

Mặc dù ung thư phổi thường gặp nhất ở độ tuổi trên 50, nhưng không có nghĩa là những người ít tuổi hơn không mắc bệnh.

Ung thư phổi ở người trẻ tuổi đang có xu hướng gia tăng. Bệnh có thể liên quan do môi trường không khí và điều kiện sống bị ô nhiễm. Cũng như phụ nữ, người trẻ tuổi, và ngay cả trẻ em cũng có thể mắc ung thư phổi nếu họ là nạn nhân hút thuốc thụ động.

Do đó, không nên chủ quan rằng chúng ta chưa đủ tuổi để bị ung thư phổi. Ung thư có thể xảy ra bất kỳ lúc nào và với bất kỳ ai.

Đọc thêm về sự phát triển của ung thư:

Ung thư bắt đầu như thế nào?

8. Ung thư phổi là án tử hình vì không có cách chữa trị

Đây là một suy nghĩ chung của nhiều người đối với không chỉ bệnh ung thư phổi mà với bất kỳ loại ung thư nào khác. Tuy nhiên, nếu được phát hiện sớm, ung thư phổi có thể được chữa trị.

Hiện có hơn khoảng 160,000 loại ung thư phổi được chẩn đoán ở Mỹ và đa số các trường hợp bệnh đều đã ở giai đoạn cuối, khiến việc điều trị trở nên khó khăn và không hiệu quả. Đừng nên chờ đến khi triệu chứng đã rõ ràng mới đến khám. Việc tầm soát ung thư từ sớm là cách tốt nhất để phòng ngừa và điều trị bệnh. Một số triệu chứng cần lưu tâm bao gồm: 

  • Ho dai dẳng và ngày càng nặng
  • Khó thở hoặc thở rít thường xuyên
  • Ho ra máu, hoặc chất đờm bất thường hoặc có máu trong đờm
  • Bị viêm phổi, viêm phế quản, bệnh phổi tái phát

Hiện nay chưa có phương pháp nào để chữa khỏi hoàn toàn ung thư phổi nhưng nếu được chẩn đoán ở giai đoạn sớm nhất, tỷ lệ sống sau 5 năm ở khoảng 50%. Ở những giai đoạn sau, tỷ lệ sống giảm rất nhiều, chỉ còn dưới 10% ở giai đoạn cuối.

Ung thư phổi cũng như nhiều loại ung thư khác, đa phần đều có thể điều trị ở giai đoạn sớm. Hiểu rõ đâu là sự thật còn đâu chỉ là những lầm tưởng đôi khi dẫn đến những kết cục nguy hiểm có thể giúp ta phòng bệnh một cách hiệu quả hơn.

Nguồn: tổng hợp